Bugun...


ANKA KUŞU

facebook-paylas
Kararmasın Cumalarınız
Tarih: 01-12-2019 19:20:00 Güncelleme: 01-12-2019 19:20:00


Kara Cuma asıl adıyla bilinen Black Friday, adından da kolayca anlaşılabileceği üzere doğrudan ülkemizin kültürü ile ilgili özel günlerinden biri değildir. Açıkcası bu kavram ülkemizin geriden takip ettiği bir alışveriş çılgınlığıdır. Bunun dışında dolayısıyla market temelli bir gün olan kara cuma aslında markaların insanları avlamak için geliştirdiği günümüz kapitalizmin 'etkinliklerinden' biridir. Genel anlamda insanların ihtiyaçlarını ve zevklerini daha ucuza elde etmelerini sağlamak amacıyla fazlasıyla popülerliğe bile ulaşmış bir gündür.

***

Özellikle Amerika Birleşik Devletlerin'de, Yılbaşı ve Noel öncesi alışveriş döneminin başlangıç günü düşüncesi  1932 yılından beri var olan bir durumdur. Ancak günü özel bir isimle adlandırmak akıllarına ilk kez 1961 yılında gelmiştir.

Kara Cuma, insanlara hayatta kalma maliyetlerini kısa bir süreliğine  bile olsa daha az miktarlar ödenerek daha fazla mal alınacak şekilde desteklemek amacındadır. İndirimler ve kampanyalar sayesinde dükkanlar yüksek kârlar elde etmiş ve bu yüksek kazançlarından faydalanabilmenin doruklarına ulaşmak amacıyla sabah erken saatlerde dükkanlarını açıp gece geç saatlere kadar çalışmışlardır. Bu durumdan yararlanmak amacıyla sadece çalışma saatlerinde değil fiyatlarda da yüksek miktarlarda cezbedicilik içeren değişiklikler görülmüş ve insanları ihtiyaçlarından fazlasını almaya ve para harcamaya itmiştir.

***

Peki Kara Cuma nasıl ortaya çıktı? Ve bizimle iligisi var mıydı?

Aslında Black Friday ilk olarak Amerika Birleşik Devletleri’nde kutlanmaya başlanmış. Sonra da İngiltere ve Kanada da kutlamaya eşlik etmiştir. Fakat İngiltere ve Kanada’nın Black Friday olarak adlandırdıkları tarih, Amerika Birleşik Devletleri’nin kutlama yaptığı tarihten farklıdır. Dünyada genel olarak talep gören Kara Cuma kutlamaları Amerika Birleşik Devletleri’nde kutlanan Black Friday günüdür. Bu günde dünyanın önde gelen perakende ürün satıcıları ve ünlü marka mağazaları önemli indirimlerde bulunur. Özellikle Amerika Birleşik Devletleri’nde bazı mağazalar, ürünlerini maliyetine satarak yoğun talep görürler.

 

Gelelim Kara Cuma'nın isminin nereden geldiğine...

Mitlere göre Kara Cuma, dükkanların açılış saati olan  sabah 04.00 ila 05.00’daki havanın renginin siyah olmasından -çünkü o saatlerde müşterilerin marketlerin önünde bekliyor olmasından kaynaklı- gecenin renginin getirdiği zifiri karanlık.

Başka bir inanışa göre ise, Kasım ayının son Perşembesi ABD'de geleneksel Şükran günüdür. Ertesi gün, Cuma, Noel alışverişi başlangıcıdır. Yıl boyu zarar etmiş dükkanlar kâra geçmeye başlar. Bilançolarda zarar kırmızı, kâr siyahla yazılır. Bu yüzden Kasımın son Cumasına “Siyah Cuma” denir.

Bir başka söylentiye göre ise; Amerika'da 1952 yılında köleliğin kaldırılmasından önce Şükran Günü'nden sonraki Cuma gününde köle sahipleri plantasyondaki siyahi köleleri pazara topluca getirip fiyatlarda damping yapmasıyla Kara Cuma deyiminin buradan çıkması ve evrenselleşmesi.

***

Bizim dinimizin öngördüğü kutsal gün Cuma olduğu için de biz de doğal olarak bugünü 'kara'lıktan çıkarttık 'efsane' yaptık, 'bereketli' yaptık, 'muhteşem' yaptık. İyi de yaptık. Her ne kadar biz kendimizce cumaları aklaştırsak da hâlâ Cumalarımızı 'kara'laştırmaya devam eden çok büyük alış veriş siteleri var. O sitelerden henüz 18 yaşını doldurmuş hatta doldurmamış  ek kredi kartı sahibi çocuklarımız Cuma Gününü dini bir gün olarak değil de, Cuma gününü 'Kara Cuma' veya 'alış veriş günü' olarak  bilinçaltına yerleştirmelerine neden olabilecekleri endişesini taşımaktayım.

Pek çok site aslında özellikle son  üç yıldır ülkemizde olması gerektiği gibi reklamını yaparken 'Efsane Cuma, Muhteşem Cuma' vb. nedense, bir kaç sitedeyse 'Kara Cuma' rezaletini devam ettirmekte. Bu konuda gerekli hassasiyetliğin hiç gösterilmediğini düşünmekteyim.Hatta bu konuyla ilgili olarak Diyanet de  2017 yılında tepkisini koymuş  dinimizde Cumanın ne kadar önemli bir gün olduğununa dair fetva vermiştir. Bu konudaki temennimiz bir sonraki yılda bir daha söylenmemesi.  Çünkü bu bir inanç meselesi, vicdan meselesi, duyarlılık meselesidir.

Bununla birlikte, indirim gerçekten beklenilen kadar yapılıyor mu? Yoksa, alicengiz oyunları mı oynanıyor? Yani tabiri yerindeyse, önce bindirim sonra  indirim mi yapılıyor? Alım gücü düşük vatandaşların beklentilerini karşılıyor mu?

Aslında beklenildiği kadar indirimler yapılmadığının herkes farkında. Peki satın alanlar kimler? Alım gücü yüksek olanlar mı? Hiç sanmıyorum. Ayağını yorganına göre uzatmasını bilmeyen o kadar çok insanımız var ki memleketimizde malesef. Umarım bu alış veriş çılgınlığı "Bereketli ya da Muhteşem ya da Kutsal Cuma" bereket getirip gerçekten beklentileri karşılamıştır.

Yoksa ne de olsa kartımız var düşüncesiyle ihtiyacımız olmayan şeyleri almış olabilir miyiz?  Biraz da iğneyi kendimize batırsak mı?

Ne dersiniz?





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 26 15 3 8 59 28 53 +31
2 Başakşehir FK 26 15 3 8 50 25 53 +25
3 Galatasaray 26 14 4 8 44 20 50 +24
4 Sivasspor 26 14 5 7 47 29 49 +18
5 Beşiktaş 26 13 8 5 40 32 44 +8
6 Alanyaspor 26 12 7 7 44 25 43 +19
7 Fenerbahçe 26 11 8 7 46 34 40 +12
8 Göztepe 26 10 9 7 31 30 37 +1
9 Gaziantep FK 26 8 10 8 36 41 32 -5
10 Denizlispor 26 8 11 7 26 34 31 -8
11 Antalyaspor 26 7 10 9 29 43 30 -14
12 Gençlerbirliği 26 7 12 7 33 44 28 -11
13 Kasımpaşa 26 7 14 5 38 50 26 -12
14 Konyaspor 26 5 10 11 21 33 26 -12
15 Yeni Malatyaspor 26 6 13 7 38 40 25 -2
16 Çaykur Rizespor 26 7 15 4 26 44 25 -18
17 MKE Ankaragücü 26 5 13 8 23 45 23 -22
18 Kayserispor 26 5 14 7 28 62 22 -34
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 28 15 5 8 38 23 53 +15
2 BB Erzurumspor 28 13 7 8 30 22 47 +8
3 Bursaspor 28 14 7 7 43 35 46 +8
4 Adana Demirspor 28 12 7 9 55 35 45 +20
5 Akhisarspor 28 12 7 9 36 31 45 +5
6 Fatih Karagümrük 28 11 7 10 40 34 43 +6
7 Altay 28 11 7 10 36 30 43 +6
8 Ümraniyespor 28 11 10 7 39 39 40 0
9 Giresunspor 27 10 9 8 30 33 38 -3
10 Keçiörengücü 28 8 9 11 21 22 35 -1
11 Balıkesirspor 28 8 9 11 30 33 35 -3
12 Menemenspor 28 9 11 8 32 38 35 -6
13 İstanbulspor 27 7 8 12 38 34 33 +4
14 Altınordu 28 7 11 10 32 39 31 -7
15 Boluspor 28 4 11 13 24 36 25 -12
16 Osmanlıspor FK 28 6 13 9 32 42 24 -10
17 Adanaspor 28 3 14 11 26 42 20 -16
18 Eskişehirspor 28 7 16 5 32 46 17 -14
Takım O G M B A Y P AV
1 Samsunspor 28 23 1 4 64 11 73 +53
2 Manisa FK 28 19 3 6 79 31 63 +48
3 Hekimoğlu Trabzon 28 17 7 4 51 34 55 +17
4 Sancaktepe FK 28 16 8 4 51 23 52 +28
5 İnegölspor 28 13 9 6 41 30 45 +11
6 Afjet Afyonspor 28 13 11 4 47 30 43 +17
7 Tarsus İdman Yurdu 28 14 13 1 45 39 43 +6
8 Pendikspor 28 11 10 7 40 39 40 +1
9 Sarıyer 28 11 10 7 34 33 40 +1
10 Zonguldak Kömürspor 28 9 10 9 35 37 36 -2
11 Çorum FK 28 11 14 3 36 42 36 -6
12 Hacettepe Spor 28 11 15 2 37 48 35 -11
13 1922 Konyaspor 28 9 13 6 38 45 33 -7
14 Kırklarelispor 28 8 11 9 25 41 33 -16
15 Başkent Akademi FK 28 9 15 4 37 41 31 -4
16 Amed Sportif 28 7 14 7 28 46 28 -18
17 Gümüşhanespor 28 7 17 4 31 57 25 -26
18 Şanlıurfaspor 28 0 27 1 10 102 14 -92
Takım O G M B A Y P AV
1 Serik Belediyespor 28 16 5 7 49 24 55 +25
2 24Erzincanspor 28 14 4 10 47 22 52 +25
3 68 Aksaray Belediyespor 28 14 6 8 43 27 50 +16
4 1928 Bucaspor 28 14 7 7 47 34 49 +13
5 Artvin Hopaspor 28 12 5 11 38 21 47 +17
6 Düzcespor 28 12 6 10 32 18 46 +14
7 Karaköprü Belediyespor 28 10 6 12 25 22 42 +3
8 Çatalcaspor 28 9 5 14 39 28 41 +11
9 Silivrispor 28 8 6 14 37 31 38 +6
10 Sultanbeyli Bld. 28 9 8 11 33 27 38 +6
11 Kızılcabölükspor 28 8 8 12 39 37 36 +2
12 Yomraspor 28 9 10 9 28 30 36 -2
13 52 Orduspor FK 28 7 7 14 21 20 35 +1
14 Çankaya FK 28 9 12 7 33 37 34 -4
15 Şile Yıldızspor 28 6 11 11 23 30 29 -7
16 Erzin Spor Kulübü 28 6 12 10 27 34 28 -7
17 Tokatspor 28 1 23 4 16 66 7 -50
18 Manisaspor 28 1 24 3 16 85 0 -69
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 12/06/2020 Başakşehir FK vs Alanyaspor
 12/06/2020 Beşiktaş vs Antalyaspor
 12/06/2020 Çaykur Rizespor vs Galatasaray
 12/06/2020 Fenerbahçe vs Kayserispor
 12/06/2020 Gaziantep FK vs MKE Ankaragücü
 12/06/2020 Gençlerbirliği vs Konyaspor
 12/06/2020 Göztepe vs Trabzonspor
 12/06/2020 Sivasspor vs Denizlispor
 12/06/2020 Yeni Malatyaspor vs Kasımpaşa
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/06/2020 Giresunspor vs İstanbulspor
 19/06/2020 Adana Demirspor vs Osmanlıspor FK
 19/06/2020 Altay vs Akhisarspor
 19/06/2020 Balıkesirspor vs Menemenspor
 19/06/2020 BB Erzurumspor vs Eskişehirspor
 19/06/2020 Boluspor vs Altınordu
 19/06/2020 Giresunspor vs Adanaspor
 19/06/2020 İstanbulspor vs Hatayspor
 19/06/2020 Keçiörengücü vs Bursaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Bandırmaspor vs Kahramanmaraşspor
 18/07/2020 Bayburt Özel İdare Spor vs Sivas Belediyespor
 18/07/2020 Eyüpspor vs Van Spor
 18/07/2020 Kastamonuspor vs Etimesgut Belediyespor
 18/07/2020 Kırşehir Belediyespor vs Ergene Velimeşe
 18/07/2020 Niğde Anadolu FK vs Bodrumspor
 18/07/2020 Sakaryaspor vs Kardemir Karabükspor
 18/07/2020 Tuzlaspor vs Uşak Spor
 25/07/2020 Ankara Demirspor vs Tuzlaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/07/2020 Çankaya FK vs Tokatspor
 18/07/2020 Düzcespor vs Manisaspor
 18/07/2020 Erzin Spor vs Artvin Hopaspor
 18/07/2020 Karaköprü Belediyespor vs Serik Belediyespor
 18/07/2020 Silivrispor vs 52 Orduspor FK
 18/07/2020 Şile Yıldızspor vs Kızılcabölükspor
 18/07/2020 1928 Bucaspor vs Sultanbeyli Bld.
 18/07/2020 24Erzincanspor vs Yomraspor
 18/07/2020 68 Aksaray Belediyespor vs Çatalcaspor
HABER ARA
YUKARI