Bugun...


ANKA KUŞU

facebook-paylas
2008 Sonrası İşe Giren Memurları Neler Bekliyor?
Tarih: 08-05-2019 12:02:00 Güncelleme: 08-05-2019 12:02:00


Okurlarımdan gelen mektuplar doğrultusunda  ele alınması gereken, asla göz ardı edilemeyecek derecede mühim bir sorunu köşe yazıma taşımı gereği duydum.  Bilindiği üzere, memurlarımız emeklilik statüsü bakımından Ekim 2008’den önce memuriyete başlayanlar ile Ekim 2008’den sonra başlayanlar diye iki temel gruba ayrılıyor. Bu ne demek biraz açıklayalım. Çünkü okurlarımın sorunu bu noktada.Bu doğrultuda konunun uzmanlarından edindiğim bilgileri sizlerle paylaşıyorum.

Devlet Memurluğuna 1 Ekim 2008 gününden önce girenler için 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu gereğince emekli aylığı olarak hesaplanacaktır. Buna "Statü Emekli Aylığı" deniyor. Eşit derece ve kademe memurların hepsi ne zaman emekli olurlarsa olsunlar ömürleri boyunca aynı aylığı alırlar.

Ancak, 1 Ekim 2008 gününden sonra ise 5510 sayılı Emekli Sandığı Kanunu gereğince ilk defa memur olanlar için artık "Statü Emekli Aylığı" değil aylık kazançları ile aylık bağlama oranlarının çarpımı kadar emekli aylığı verilecektir.

Ve emekli maaş hesaplaması  e-bordrode SPEK olarak gördüğümüz (Sigorta Primine Esas Kazanç) Emekli Maaşı Hesaplamaya Esas Tutar kazanca göre hesaplanmaktadır ki en önemli nokta burasıdır.

Örneğin, 1 Ekim 2008 günü yürürlüğe giren 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu gereğince işe giren memurların (Bunlara artık 5510 Sayılı Kanun’a göre 4/C’li deniyor. 657’li 4/C’lilerle karıştırmayalım), emekli aylığı statülerine göre değil aylık prime esas kazançlarına göre hesaplanacak. Örneğin, 1 Ekim 2008 gününden sonra polis olarak göreve başlayan ve ileride 25 yıllık çalışmayla emekli olacak bir polis memurunun eline bugünkü rakamlarla yaklaşık 1100 lira geçecek. Yeni memurların emekli aylığında yüzde 40’a varan gerileme olacak.

Bir başka örnekte rakamları daha  netleştirelim.Ayda 3.400-TL net maaş alan bir memur 1 Ekim 2008 günü öncesinde memur olmuşsa derece ve kademesine göre (yüzde 75 aylık bağlama oranıyla) en az 2.550-TL emekli aylığı alacak iken; aynı aylık kazancı elde eden 1 Ekim 2008 sonrası ilk defa memur olmuş kişi ise yüzde 50 aylık bağlama oranı ile 1.700-TL dahi emekli aylığı alamayacaktır. Yaklaşık olarak 1.389-TL civarında emekli maaşı alacaktır. (SPEK-Sigorta Primine Esas Kazancın %50’si. Yani çalışırken alınan net maaşın yarısı bile değil).

Örneğin 2019 Yılı Ocak ayı Brüt 4.600-TL, Net 3.400-TL maaş alan bir memur. Bordro’da ki kalemlerden Aylık Tutar + Taban Aylık + Kıdem Aylık + Özel Hizmet Tazminatı’nın toplamı 2.778-TL’dir (işte mevzuatta maaş hesaplamaya esas tutar dediği SPEK-Sigorta Primine Esas Kazanç’tır.).

SPEK’tenet alınan tutarın yaklaşık %18,5 altındadır. Ortalama günlük kazancın %50’si dahi emekli maaşı olarak bağlanmaz. Maaşa esas tutar olan SPEK’in %50’si civarındadır.

Yukarıdaki Örnek,2000 Yılı öncesi fiili çalışma gün sayısı 633 gün, 2000-2008 Yılları arası 2.065 gün, 01.10.2008 sonrası 3.578 gün Toplam Fiili Çalışma günü: 6.276 gün olan bir kişiye bağlanacak olan emekli maaşı 1.416,54-TL (Ek ödeme dahil) (Bu tutar Brüt 4.600-TL, Net eline 3.407-TL maaş geçen bir memur için geçerlidir). Aynı Brüt-Net Maaşı alan kişinin 01.10.2008 öncesi çalışmışlığı yok ise alacağı emekli maaşı 1.000-TL’nin altındadır. (20 Yıl, 30, 40 Yıl çalışsa da maaşı normalin üzerinde yani yıllık zamlar dışında unvanı (Şube Müdürü vb. gibi) ile artırılıp katlanmaz ise değişmeyecektir)(Alması gereken emekli maaşının 2,5’ta biridir.)

Yani, Ocak 2019 Yılı itibari ile Brüt 4.600-TL, Net 3.400-TL, SPEK ise 2.778-TL’dir. 2.778-TL’nin %50’de 1.389-TL’dir. 5434 sayılı Emekli Sandığına bağlı bir kişiye 2.550-TL’e maaş bağlanırken, 5510 sayılı Kanununa bağlı (2008 Ekim sonrası ilk defa devlet memuru olan öncesinde Bağ-kur, SSK çalışmaları olsa da fark etmiyor) bir memura ise 5434’e bağlı bir çalışandan %46 daha az emekli maaşı bağlanır.

5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanununun Ek 19. maddesinde yer alan ve kamu görevlisi emeklilerinin maaşlarının alt sınırını belirleyen madde uyarınca şu anda memurlar için emekli aylığı tabanı, “14’ncü derecenin 2’nci kademesi üzerinden 30 fiili hizmet yılı için hesaplanacak emekli aylığı” tutarı olarak belirleniyor.  

16.06.2006 tarihinde yayımlanan 5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 55. maddesine göre emekli aylığı tabanı, prime esas kazanç günlük alt sınırının %35’ine kadar inecek.

Siz de kendi işlemlerinizi (4/a Sigortalıları için Aylık Hesaplama) aşağıdaki linkten öğrenebilirsiniz. https://uyg.sgk.gov.tr/AylikHesap/servlet/com.sgk.aylikhesap.servlet

Ayrıca eski Emekli Sandığı Kanununa bağlı çalışanlarda öğretim-mezuniyet seviyesinin değerlendirilmesi sağlanırken (Örneğin, 25 Yıl fiili çalışması olan iki çalışanın birisi ortaokul mezunu diğeri Lisans Mezunu olsun. Lisans Mezunu olan bir çalışan ortaokul mezunu bir çalışandan yaklaşık 350-TL daha fazla emekli maaşı alır). Mevcut 5510 sayılı Kanun’da bu konuda da teşvik, ödül, fayda sağlanmamıştır. Daha aydınlık, her yönüyle daha gelişmiş bir toplum için okumanın-eğitimin, yüksek eğitimin teşvik edilmesi, ödüllendirilmesi elzemdir.

Reform adı ile olumlu algı yaratılarak çıkarılan 5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile Kanunu hazırlayanların amacının sosyal güvenlikteki finansman sorunlarına emekli maaşlarını kısarak çözüm aradığını göstermektedir.

Buradaki en büyük kayıpları yaşayanların başında ise 2008 Ekim sonrası ilk defa devlet memuru olanlar yaşamaktadır.

Bu durum Ekim 2008 sonrası ilk defa memurlar olanlar için bir yıkımdır.Hukuki değildir.

Anayasaya aykırıdır.Aynı işi yapan memurların emeklilikte çok farklı ücret alacaklardır.

Özellikle engelli memurlar için son derece vahimdir.

Devletin Kurumlarında çalışanlarının emeklilikte en azından bazı koşulları yönünden (pozitif ayrımcılık noktasında da özellikleengelli kadrosunda çalışanların) bu kayıplarının, mevcut olumsuzluklarının, dezavantajlı yönlerinin iptali, eski 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu’na tabi çalışanların haklarına sahip olmalarının sağlanması büyük ve temel bir ihtiyaçtır olduğu düşüncesindeyim. 5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanunu’nun Ek 19. maddesinde yer alan ve kamu görevlisi emeklilerinin maaşlarının alt sınırını belirleyen madde uyarınca şu anda memurlar için emekli aylığı tabanı, “14’üncü derecenin 2’nci kademesi üzerinden 30 fiili hizmet yılı için hesaplanacak emekli aylığı” tutarı olarak belirleniyor hükmünden yararlanılmalı, statü emekliliği ile Derece ve Kademe’nin getirilerinden ek göstergevb.’den yararlanmaları gerektiği kanaatindeyim. 3600 Ek Gösterge ile belirli meslek grupları ve küçük bir azınlığın durumu daha iyi hale getirilirken, mevcut şartlarda 2008 Ekim sonrası memur olanların durumu onlara nazaran çok daha kötü hale getirilmiştir.

Sonuç olarak; Ekim 2008’den sonra işe başlayanları emeklilikte tam bir felaket beklemektedir. Bunu önlemek için, yeni emeklilik sisteminde, makam, temsil ve görev tazminatlarının da prime esas kazanca dahil olması, sistemin Kamu Personel Reformu’yla mutlaka desteklenmesi, düzeltilmesini gerektirmektedir.





FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
HAVA DURUMU
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Beşiktaş 40 26 8 6 89 44 84 +45
2 Galatasaray 40 26 8 6 80 36 84 +44
3 Fenerbahçe 40 25 8 7 72 41 82 +31
4 Trabzonspor 40 19 7 14 50 37 71 +13
5 Sivasspor 40 16 7 17 54 43 65 +11
6 Hatayspor 40 17 13 10 62 53 61 +9
7 Alanyaspor 40 17 14 9 58 45 60 +13
8 Fatih Karagümrük 40 16 12 12 64 52 60 +12
9 Gaziantep FK 40 15 12 13 59 51 58 +8
10 Göztepe 40 13 15 12 59 59 51 0
11 Konyaspor 40 12 14 14 49 48 50 +1
12 Başakşehir FK 40 12 16 12 43 55 48 -12
13 Çaykur Rizespor 40 12 16 12 53 69 48 -16
14 Kasımpaşa 40 12 18 10 47 57 46 -10
15 Yeni Malatyaspor 40 10 15 15 49 53 45 -4
16 Antalyaspor 40 9 14 17 41 55 44 -14
17 Kayserispor 40 9 17 14 35 52 41 -17
18 BB Erzurumspor 40 10 20 10 44 68 40 -24
19 MKE Ankaragücü 40 10 22 8 46 65 38 -19
20 Gençlerbirliği 40 10 22 8 44 76 38 -32
21 Denizlispor 40 6 24 10 38 77 28 -39
Takım O G M B A Y P AV
1 Adana Demirspor 34 21 6 7 64 27 70 +37
2 Giresunspor 34 21 6 7 54 25 70 +29
3 Samsunspor 34 20 4 10 58 30 70 +28
4 İstanbulspor 34 19 8 7 62 34 64 +28
5 Altay 34 20 11 3 66 39 63 +27
6 Altınordu 34 17 8 9 58 45 60 +13
7 Ankara Keçiörengücü 34 17 10 7 49 28 58 +21
8 Ümraniyespor 34 14 11 9 46 43 51 +3
9 Tuzlaspor 34 14 15 5 46 53 47 -7
10 Bursaspor 34 14 16 4 56 57 46 -1
11 Bandırmaspor 34 12 16 6 48 51 42 -3
12 Boluspor 34 12 16 6 38 41 42 -3
13 Balıkesirspor 34 9 17 8 35 53 35 -18
14 Adanaspor 34 9 18 7 44 55 34 -11
15 Menemenspor 34 7 14 13 38 62 34 -24
16 Akhisarspor 34 8 20 6 36 59 30 -23
17 Ankaraspor 34 6 20 8 33 61 26 -28
18 Eskişehirspor 34 1 25 8 23 91 8 -68
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 38 28 2 8 82 25 92 +57
2 Sakaryaspor 38 21 5 12 74 35 75 +39
3 Kırşehir Belediyespor 38 21 8 9 57 32 72 +25
4 Kırklarelispor 38 19 6 13 60 32 70 +28
5 Van Spor 38 21 11 6 59 35 69 +24
6 Bodrumspor 38 18 11 9 80 48 63 +32
7 Etimesgut Belediyespor 38 18 13 7 63 36 61 +27
8 Karacabey Belediyespor 38 15 12 11 52 41 56 +11
9 Turgutluspor 38 16 16 6 44 56 54 -12
10 Serik Belediyespor 38 13 11 14 51 48 53 +3
11 Pendikspor 38 15 16 7 66 53 52 +13
12 Pazarspor 38 15 18 5 60 64 50 -4
13 Tarsus İdman Yurdu 38 13 15 10 56 55 49 +1
14 Bayburt Özel İdare Spor 38 14 18 6 52 61 48 -9
15 Sivas Belediyespor 38 11 14 13 63 58 46 +5
16 1922 Konyaspor 38 11 18 9 47 49 42 -2
17 Kastamonuspor 38 8 18 12 31 58 36 -27
18 Elazığspor 38 10 22 6 61 90 33 -29
19 Mamak FK 38 6 26 6 32 121 24 -89
20 Kardemir Karabükspor 38 1 34 3 16 109 3 -93
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 30 20 2 8 43 18 68 +25
2 1928 Bucaspor 30 20 3 7 58 18 67 +40
3 Yeşilyurt Belediyespor 30 17 8 5 50 27 56 +23
4 Ofspor 30 14 5 11 43 31 53 +12
5 Arnavutköy Belediye 30 13 8 9 40 29 48 +11
6 Edirnespor 30 12 9 9 34 31 45 +3
7 Belediye Derincespor 29 10 9 10 38 29 40 +9
8 Artvin Hopaspor 30 10 11 9 41 44 39 -3
9 Fatsa Belediyespor 30 10 12 8 22 31 38 -9
10 Kızılcabölükspor 30 9 11 10 34 33 37 +1
11 Nevşehir Belediyespor 30 9 14 7 31 31 34 0
12 Çankaya FK 30 10 16 4 28 48 34 -20
13 1877 Alemdağspor 30 9 15 6 37 48 33 -11
14 Antalya Kemerspor 30 7 17 6 27 50 27 -23
15 Payasspor 29 5 16 8 29 53 23 -24
16 Manisaspor 30 1 20 9 22 56 12 -34
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 15/05/2021 Göztepe 1 - 2 Beşiktaş
 15/05/2021 Galatasaray 3 - 1 Yeni Malatyaspor
 15/05/2021 Kayserispor 1 - 2 Fenerbahçe
 15/05/2021 Trabzonspor 2 - 1 Gençlerbirliği
 15/05/2021 Hatayspor 0 - 1 Gaziantep FK
 15/05/2021 Antalyaspor 0 - 0 Konyaspor
 15/05/2021 Çaykur Rizespor 0 - 2 Başakşehir FK
 15/05/2021 Sivasspor 2 - 1 Kasımpaşa
 15/05/2021 Fatih Karagümrük 5 - 1 Denizlispor
 15/05/2021 MKE Ankaragücü 0 - 1 Alanyaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/05/2021 Adanaspor 0 - 2 Samsunspor
 09/05/2021 Tuzlaspor 1 - 2 Giresunspor
 09/05/2021 Menemenspor 1 - 4 Adana Demirspor
 09/05/2021 Bursaspor 0 - 3 Ankara Keçiörengücü
 09/05/2021 Balıkesirspor 0 - 5 Altınordu
 09/05/2021 Altay 4 - 3 Bandırmaspor
 09/05/2021 Ankaraspor 0 - 2 İstanbulspor
 07/05/2021 Akhisarspor 1 - 1 Ümraniyespor
 07/05/2021 Boluspor 3 - 0 Eskişehirspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 08/05/2021 Serik Belediyespor 3 - 0 Mamak FK
 08/05/2021 Tarsus İdman Yurdu 0 - 1 Kırklarelispor
 08/05/2021 Eyüpspor 1 - 0 Van Spor
 08/05/2021 Kastamonuspor 0 - 4 Sakaryaspor
 08/05/2021 Turgutluspor 0 - 0 Bodrumspor
 08/05/2021 Elazığspor 5 - 7 Sivas Belediyespor
 08/05/2021 Kardemir Karabükspor 2 - 2 Kırşehir Belediyespor
 08/05/2021 1922 Konyaspor 2 - 0 Pazarspor
 08/05/2021 Etimesgut Belediyespor 1 - 2 Karacabey Belediyespor
 08/05/2021 Bayburt Özel İdare Spor 2 - 2 Pendikspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/05/2021 1877 Alemdağspor 0 - 0 Edirnespor
 01/05/2021 Arnavutköy Belediye 0 - 0 Diyarbekirspor
 01/05/2021 Manisaspor 1 - 2 Ofspor
 01/05/2021 Artvin Hopaspor 1 - 0 Fatsa Belediyespor
 01/05/2021 Kızılcabölükspor 0 - 1 Yeşilyurt Belediyespor
 01/05/2021 Nevşehir Belediyespor 1 - 2 Çankaya FK
 01/05/2021 1928 Bucaspor 3 - 0 Antalya Kemerspor
 25/04/2021 Ofspor 0 - 0 Arnavutköy Belediye
HABER ARA
YUKARI